№ 76 terim
Kruvaziyer sözlüğü.
Türkçe karşılığıyla, kaynağa bağlı, editör onaylı. Eksik bir terim gördüyseniz editöre yazın.
Hızlı cevap
Kruvaziyer sözlüğü 70+ terimi A→Z listelenmiş Türkçe karşılığıyla — embarkation (gemiye biniş), tendering (küçük teknelerle kıyıya geçiş), all-inclusive (kabin+yemek+seçili içecek paketi), gala gecesi (resmi akşam yemeği), liman vergisi (her uğranan limanda zorunlu yolcu başı ücret), single supplement (tek kişilik rezervasyonda %50–100 ek ücret). Her terim alfabe gezinme çubuğundan erişilebilir.
-
Aft kabin
Ayrıca: kabin sinifi
-
Geminin arka kısmında yer alan kabin. Geniş, panoramik açıdan dolayı premium fiyatlandırılır.
-
Akıllı kart (Cruise Card)
-
Embarkation'da çıkarılan, kabin anahtarı + ödeme kartı + kimlik birleşimi olan plastik kart. Hesabınız buradan yürür.
-
Alaska seferi
Ayrıca: fjord
-
Mayıs–Eylül arası işleyen, Seattle/Vancouver kalkışlı doğa odaklı rota. Glacier Bay, Juneau, Ketchikan uğrakları.
-
All-inclusive paket
Ayrıca: ekstralar, icecek paketi
-
Kabin, üç öğün, seçili içecekler ve gösteriler dahil paket. Ekstra restoranlar, butikler ve eksiyonlar hariçtir.
Operatöre göre içerik değişir. Bazı operatörlerde "drinks all-inclusive" şartı vardır (örn. NCL "Free at Sea"). Pakete ne dahil olmadığını mutlaka kontrol edin.
-
Atrium
-
Geminin merkezindeki çok katlı lobi alanı. Konsiyerj, müzik, lounge ve mağazalar burada yer alır.
-
Avukat-mısi (LCD captain)
-
Sefer kaptanının halka açık tanıtım gecesi. Gemi yönetimi yolcularla tanışır; çoğunlukla 2. gece.
-
Bağlantı limanı
Ayrıca: embarkation
-
Çoklu rota seferlerinde yolcuların gemi değiştirdiği ana limanlar — Pire, Barselona, Civitavecchia, Miami gibi.
-
Bahşiş (otomatik servis ücreti)
-
Çoğu operatörde yolcu başı 14–18 USD/gün olarak otomatik kart hesabına eklenir.
Restoran personeli, kabin görevlisi ve genel servis arasında dağıtılır. Yolcu önceden ödeyebilir ya da sefer içinde değiştirebilir. Bazı premium ve lüks hatlarda (Regent, Silversea) zaten pakete dahildir.
-
Balkonlu kabin
Ayrıca: kabin sinifi
-
Sürgülü cam kapı ile özel balkona açılan kabin sınıfı. 5+ gece seferlerde en popüler kategori.
-
Baltık seferi
-
Kopenhag/Stokholm/St. Petersburg uğraklı yaz seferi. Kuzey Avrupa kültür rotası.
-
Butler servisi
Ayrıca: concierge
-
Süit kabinlerde kişisel asistan. Bavul açma, restoran rezervasyonu, kabin servis koordinasyonu.
-
Cabaret / gösteri salonu
-
Geminin 1000+ kişi alabilen ana gösteri sahnesi. Müzikal, sirk, magazin tarzı program akşamları döner.
-
Cabin steward (kabin görevlisi)
-
Sefer boyunca kabininizden sorumlu personel. Günde iki kez kabin düzenler.
-
Concierge / butler servisi
-
Süit ve üst sınıf yolcuları için özel asistan servisi. Rezervasyon, paketleme, embarkation öncelikli kanal.
-
Çevre zorunluluğu (scrubber)
-
Modern gemilerde egzoz gazını filtreleyen zorunlu sistem. Düşük kükürtlü yakıt kullanımı dahil.
-
Debarkation
-
Yolcuların gemiden inme süreci. Sefer biriminin son gecesi bagaj koridora bırakılır, sabah erken inilir.
-
Deniz mili
-
1.852 metre. Gemi hızı düğüm (knot) ile ifade edilir: 1 düğüm = 1 deniz mili / saat.
-
Dinamik fiyatlandırma
-
Talep ve doluluğa göre günlük güncellenen sefer fiyatı. Erken ya da son dakika rezervasyonlarında fiyat farklı olabilir.
-
Doğal liman
Ayrıca: tendering
-
Geminin yanaşamadığı, açıkta demirleyip yolcuların tenderlerle kıyıya taşındığı limanlar (Santorini, Mikonos).
-
Doğu Akdeniz seferi
-
İstanbul, Kuşadası, Pire, Santorini, Limasol uğrakları. Türk yolcu için en erişilebilir rota.
-
Dress code
Ayrıca: gala gecesi
-
Gala / cocktail gecelerde uygulanan kıyafet kuralı. Çoğu operatör artık esnek; sadece premium hatlarda zorunlu.
-
Eksiyon (shore excursion)
-
Liman uğraklarında operatörün organize ettiği kara turu. Pakete dahil değildir; 40–150 USD/kişi.
Gemi tarafından organize edilmeyen bağımsız turlar daha ucuzdur ama gecikme riski yolcuya aittir; geminize geç kalırsanız operatör sizi beklemez.
-
Embarkation
Ayrıca: debarkation, check in
-
Yolcuların gemiye binme süreci. Kalkıştan 3–4 saat önce başlar; bagaj teslimi, güvenlik, kart oluşturma adımlarını içerir.
-
EU emisyon yönetmeliği
Ayrıca: cevre zorunlulugu
-
Akdeniz limanlarına yanaşan gemiler için CO₂ ve kükürt sınırı. Modern gemilerde "scrubber" ve LNG yakıt zorunlu.
-
Fjord
-
Buzul tarafından oyulmuş, derin dik kıyılı deniz girintisi. Norveç ve Alaska seferinin görsel zirvesi.
-
Fly-cruise paketi
-
Operatörün uçuş + seferi tek pakette satması. Genelde toplam fiyat avantajı yaratır ama esneklik düşüktür.
-
Freestyle cruising
-
NCL'in imza konsepti: sabit oturma planı ve sabit dress code uygulanmaz. Yolcular istedikleri saatte istedikleri restoranda yer.
-
Gala / Formal gecesi
-
7+ gece seferlerde haftada bir kez uygulanan resmi akşam yemeği. Kadın için elbise, erkek için ceket önerilir.
-
Gros tonaj (GT)
-
Geminin hacim ölçüsü (kübik feet). Yolcu sayısıyla karıştırılmamalıdır.
Modern megagemiler 180.000–250.000 GT aralığında. MSC World Europa 215.863 GT.
-
Güverte (deck)
-
Geminin kat numarası. Genellikle 1'den başlar; 14–20 güvertelik gemiler standart.
-
Helipad
-
Modern gemilerde acil tıbbi tahliye için kullanılan helikopter iniş alanı. Gösteri ya da gece güvertesi olarak kullanılmaz.
-
Inside Passage
-
Alaska seferlerinde Vancouver–Seward arası iç kıyı rotası. Doğa görselleri açısından zengin.
-
Itinerary (Sefer programı)
-
Geminin günlük rotası: kalkış, deniz günleri, liman uğrakları, dönüş.
-
İç kabin
Ayrıca: kabin sinifi
-
Penceresiz, geminin orta katlarında yer alan en ekonomik kabin sınıfı. 12–16 m².
-
İçecek paketi
-
Opsiyonel paket. 35–80 USD/gün arası. Soft drink, alkol veya premium varyantları olur.
-
Kabin sınıfı
-
İç, deniz manzaralı, balkonlu ve süit olarak dört ana sınıfa ayrılan kamara tipleri.
Fiyat farkı çok yüksektir: aynı seferde iç kabin 38.000 TL ise süit 220.000 TL olabilir. Sefer uzunluğuna göre seçim yapın: 3 geceye kadar iç kabin, 4–6 gece manzaralı, 7+ gece balkonlu, özel günler süit.
-
Kalkış limanı
-
Geminin seferine başladığı liman. Türkiye için en sık Galataport (İstanbul), Kuşadası, İzmir.
-
Köprü (bridge)
-
Geminin komuta merkezi. Kaptan ve seyir subayları buradan gemiyi yönetir. En ön ve en üst güvertededir.
-
Late arrival (Geç gelen yolcu)
-
Embarkation'a geç kalan yolcular için gemi başka limana yetişme yolunu yolcuya bırakır. Sigorta önemli.
-
Lido güverte
-
Havuz, açık restoran, sunbed alanı bulunan ana güneş güvertesi. Sefer boyunca en aktif kullanım alanı.
-
Lifeboat drill (Güvenlik provası)
-
Sefer başlamadan önce zorunlu güvenlik provası. Toplanma noktanızı ve can yeleği kullanımını öğrenirsiniz.
-
Liman vergisi
-
Geminin uğradığı her limanda alınan zorunlu yolcu başı ücret. Pakete eklenir; iptalde geri ödenir.
-
LNG yakıt
-
Sıvılaştırılmış doğal gaz. Yeni nesil çevre dostu kruvaziyer gemileri (AIDAnova, MSC World Europa) bu yakıtı kullanır.
-
Maître d'
-
Ana restoran şefi. Oturma planı, özel masa istekleri ve diyet bilgisini koordine eder. İlk gece tanışmak iyidir.
-
Manzaralı kabin (ocean view)
Ayrıca: kabin sinifi
-
Sabit pencereli kabin sınıfı. Balkon yoktur ama gün ışığı ve manzara vardır. 14–18 m².
-
Mediterranean tendering
Ayrıca: tendering
-
Akdeniz'de küçük liman ve adalarda (Santorini, Mikonos, Bonifacio) gemiden tender ile kıyıya geçiş.
-
Megaship
-
180.000 GT üzeri kapasiteli kruvaziyer gemileri. 4.000+ yolcu taşır. Royal Caribbean Oasis sınıfı, MSC World Class, NCL Prima.
-
Muster station
-
Acil durumda toplanma noktanız. Kabin kartınızın arka yüzünde yazar; lifeboat drill'de gösterilir.
-
Norveç fjord seferi
-
Bergen kalkışlı veya geçişli, Geiranger, Sognefjord uğraklı doğa odaklı yaz seferi. Balkonlu kabin değer alır.
-
Onboard credit (OBC)
-
Erken rezervasyon, kampanya veya acente promosyonu olarak gemiye yatırılan harcama kredisi. Geri ödeme yoktur — kullanılır ya da kaybolur.
-
Online check-in
-
Sefer öncesi 30–60 günlük pencerede yapılan dijital check-in. Embarkation zaman dilimini ve kart numaranızı oluşturur.
-
Özel ada (private island)
-
Operatörün satın aldığı ya da kiraladığı özel Karayip adası. Royal Caribbean (Perfect Day), MSC (Ocean Cay), NCL (Great Stirrup Cay).
-
Pasifik kıyı seferi
-
Vancouver–San Francisco–Los Angeles arası kısa sefer. Genelde Eylül–Mayıs döneminde aktif.
-
Pilot (kılavuz kaptan)
-
Liman yanaşma manevralarında geçici olarak gemiye binen yerel uzman kaptan. Boğaz girişlerinde zorunlu.
-
Plimsoll hattı
-
Geminin yan cephesinde su hattını gösteren işaret. Yük kapasitesi uyumunu denetler.
-
Port (iskele) / Starboard (sancak)
-
Port = sol taraf, Starboard = sağ taraf (geminin başına bakarken). Kabin tahsisinde önemlidir — manzara yönü değişir.
-
Pre-cruise hotel
-
Sefer kalkışından önce kalkış limanı şehrinde 1+ gece otel. Uçuş gecikmesi riskine karşı standart pratik.
-
Priority tender
-
Süit ve concierge yolcuları için ayrılmış öncelikli tender sırası. 30–60 dk zaman kazandırır.
-
Pro-rata iade
-
Sefer ortasında olağandışı sebeple gemiden inilmesi gerekirse kalan günler için orantılı iade.
-
Repositioning sefer
-
Geminin sezon değişiminde bölgeler arası taşınması. Genelde uzun (10–18 gece), tek yön, indirimli — esnek yolcular için altın fırsat.
-
Rezervasyon acentası
-
Operatörden bilet komisyonu alan aracı. Kendi platformlarından alındığında promosyon ve sigorta avantajları olabilir.
-
Sea day (deniz günü)
-
Liman uğramayan, denizde geçen tam gün. Genelde gemi aktivitelerinin yoğunlaştığı gün — gala, kumarhane, gösteri.
-
Sefer kodu
-
Her özgün seferin operatör tarafından atadığı kod. Rezervasyon ve check-in'de kullanılır.
-
Shoulder season
-
Yüksek sezon ile düşük sezon arasındaki geçiş dönemi (Nis–May, Eyl–Eki). Akdeniz için en avantajlı fiyat-kalite dönemi.
-
Solo supplement
-
Tek başına seyahat eden yolcudan alınan ek ücret. Çoğunlukla kabin fiyatının %50–100'ü.
-
Sponsorlu içerik
-
wirecruise'da rezervasyon bağlantıları açıkça "sponsorlu" olarak işaretlenir (rel="sponsored"). Komisyon yapısı sayfa altında not edilir.
-
Su paketi
-
İçecek paketi almak istemeyen yolcular için sadece su + soft drink paketi. ~12 USD/gün.
-
Sun deck (güneş güvertesi)
-
Geminin en üst açık güvertesi. Genelde "Deck 18+" olarak kodlanır. Bar, hot tub, panoramik manzara.
-
Süit
Ayrıca: kabin sinifi
-
En geniş kabin sınıfı (28–60 m²). Ayrı lounge alanı, geniş balkon, butler servisi, premium amenities.
-
Tendering
Ayrıca: dogal liman
-
Geminin yanaşamadığı limanlarda yolcuların açıktaki gemiden tender denilen küçük teknelerle kıyıya taşınması.
-
Tonage / yolcu oranı
-
Geminin GT'sinin yolcu sayısına bölünmüş hali. Yüksek olan gemi daha az kalabalık hissettirir (yolcu başı düşen alan fazla).
-
Transatlantik sefer
-
Avrupa ile Amerika arasında 6–9 gecelik geçiş seferi. Genelde repositioning amaçlı, tek yön, indirimli.
-
Uçuş + sefer paketi
-
Operatörün uçuş, otel ve seferi tek pakette satması. Esneklik düşüktür ama hata yapma riski azalır.
-
Visa on arrival
-
Bazı limanlarda gemi yanaşırken alınabilen anlık vize. Türkiye için Mısır, Maldivler örnek; Schengen değil.
-
Vize zorunluluğu
-
Çoklu liman uğranan seferlerde her ülkenin vize politikası geçerlidir. Akdeniz için Schengen, Karayipler için ABD vizesi şart.
-
Youth program
-
Yaşa göre çocuk ve genç aktivite programı. RC, NCL, MSC, Disney bu alana en çok yatırım yapan operatörler.
Eksik bir terim mi var?
Editöre yazın, ekleyelim.
Sözlük okuyucu sorularıyla genişliyor. Türkçe karşılığını bulamadığınız bir terim varsa editor@wirecruise.com'a yazın.